باب سوم در نظر(منهج سوم)

لبابُ الثالِث فُی النَّظَر باب سوم درنظر(نگریستن)

فرموده حضرت صادق ع:عبرت گیربه آنچه گذشته ازدنیا برآنچه باقی مانده؛آیا کسی درآن باقی مانده ازبزرگ و پَست و غنیّ وفقیر و دوست ودشمن؟ پس همچنان است آنچه نیامده ازآن به گذشته،شبیه ترازآب برآب.فرمود حضرت رسول ص :«بس است مرگ پند دهنده،وعقل راهنماینده،و تقوی توشه،وعبادت کار،وخداوند مونس، وقرآن برای بیان».فرمود پیغمبرخدا:«نمانده ازدنیا مگربلا و فتنه، و نجات نیافته ناجی به جزبه راستی پناه بردن» . و فرموده نوح ع که:«یافتم دنیا را چون خانه ای که او را دو در باشد؛داخل می شوم از یکی وخارج می شوم از یکی دیگر».این حالت نَجیّ خداست،پس چگونه است حال کسی که خاطر جمع شده برآن ومیل کرده به سوی آن،وضایع کرده عمرخود را درآن،وپاره کرده دین خود را درطلب آن؟ وفکرنمودن،آیینۀ اعمال نیکوست وکفّارۀ گناهان و روشنی دل،و گشادگی است برای خلق،و راستی و محکمی است در اصلاح آخرت،وآگاهی است به عواقب امور،و طلب زیادتی است دردانش؛وآن،صفتی است که عبادت کرده نمی شوند خدا به مِثلِ آن؛فرموده حضرت رسول خداص :« فکریکساعت،بهتر است ازعبادت یک سال». ونمی رسد برمرتبۀ تفکّر مگر کسی که مخصوص کرده او را حقّ تعالی برنور شناختن خود و توحید.

تفسیر باب نظر بقلم زنده یادآقای غلامحسین پژمانیان رحمت الله

هوالله العزیزتبارک وتعالی :( اِنَّ الله لایَینظر وبصورتکم ولاکن ینظزقلوبکم)،فرمود حضرت امام صادق ص عبرت بگیر از آنچه گذشته وآنچه باقی مانده است کلیّه مخلوقات از دری وارد و از دردیگر خارج از دنیا می شوند،همه لُخت آمده لُخت هم میروند

*پایان عمرببین چون آب بُدیم برخاک شدیم ازکجا آمده ایم؟ازعدم ،به کجا خواهیم رفت؟ به پیشگاه الهی، آمدنم بهر چه بود؟ برای عبادت ومعرفت الهی (وماخلقت الجن والانس الّا لیعبدون اَن لیعرفون)

مقصد از خلقت ما بخدا معرفت است / فرق گاو و خر وانسان بخدا معرفت است مایه دولت وتسلیم ورضا معرفت استچه زیبا فرموده:رسول گرامی اسلام ص :کافی است مرگ پند دهنده همیشه بیاد مردن باش که از انسان حساب خواند کشید((اقرا کتابک،اَلیوم کانَ حسیبا)ذرۀ خوبی وبدی دربارگاه الهی حساب است،به کلیّۀ ساعت عمرت واقف باش ،عقلت را پرورش بده ازعقل کلّ انبیاء واوصیاء ص الهی مانند امام صادق ص .و(آنها را)برای خودت درزندگی راهنما وسرمشق قرار بده . و باتقوی ،وپرهیزکاری از همه معاصی ،(در)تحت فرمان قرآن وعترت، توشه،عبادت وذکر الله بکار گیر ودرتمام عمر، خداوند را ناظر وحاضر وخود را درمحضر حقّ تعالی بدان . و دلیل و برهان امورات را قرآن که کلام الهی است قراربده (کلمة الله هی العلیاء).دراین دنیای پُرغوغا وفتنه که کس را رحمی بکس نیست بجز راستی وپناه بردن به الطاف الهی راهی نیست. حضرت امام صادق ص فرماید فکری به آینه قلب کن تجدید نظر کن آینه را صیقل بذکرالهی کن و زنگ های قلب را بذکر تهلیل پاک کن .بذکر الهی مرض های کِبر و عُجب و کینه وریا ودروغ را ازخود دورکن صدق پیش آر ،بخود نظر کن_ ببین درنماز که میگوئی (ایاک نعبدو وایاک نستعین) براستی خدا پرستی یا پول و شهوت و ریاست و دنیا وشکم پرستی؛درحقیقت مسلمان شیعه مؤمنی و تسلیم فرمان قرآن وعترت هستی یا حرفی و بازیست واعمالت تقلید ازمردم است .درخود نظر کن آیا با مردم باعدالت وشفقت وانصاف عمل می کنی ،یا با خواسته های نفسانی وهوی وهوس که قرآن فرموده(اِلهٌ هواٌ) مشغولی. امام صادق ص فرمودند ضایع مکن عمرگرانبهای عزیزت را،به توبه وانابه به بارگاه الهی،کفّارۀ گناهان و روشنی دل که اشاره بنوراعمال است وگشادگی خدمت بخلق :بدمی یا درمی یا قلمی یا قدمی ؛وراستی بحقّ تعالی ورسول ص واجتماع را بدست آر برای اصلاح آخرت ومسلماً آگاهی به عواقب به امورات پیدا می کنی.نتیجه صدق با خداوند ورسول واجتماع مصونیّت از گناه وتوفیق عبادت جسم وعقل ،قلب،وروح هویدا می گردد واعمال مخصوصاً نماز بنورانیّت ونورتوحید اربعه فیض یاب می شوید .واین مقام بهرکس ندهند مکرکسی که (ذالک فضل الله )شامل گردد.

یک نظر درخود نگر تا کیستی ازکجائی درکجائی کیستی/جمع هستی را بزن برنیستی ازحسابت تا خبردارت کنم تاکیستی.=

مولوی ازعنایات آموزگاز الهی مولانا جعفربن محمّد لسان الله صادق ص-عبد ذلیل مولایم جلیل پژمانیان خاتمه باب نظر یاد استاد ...