یاد استاد

یاد استاد مطالبی که استاد پژمانیان تاکید داشتند باب ششم ذر عبرت گرفتن(از منهج سوم) منهج سوم الباب ُ السّادس فِی الاِعتبارباب ششم درعبرت گرفتنترجمۀ اصل فرمان _فرمود حضرت صادق براوباد سلام: فرمود حضرت پیغمبر خدا:«عبرت گیرنده دردنیا،عیش او درآن،مثل عیش خوابنده است که می بیند آن را ودست نمی زند آن را». وزایل می...

یاد استاد مطالبی که استاد پژمانیان تاکید داشتند باب مواخاة(برادری)باب هفتم از منهج سوم البابُ السّابِع فِی المُؤاخاة ترجمه اصل فرمان –فرموده حضرت صادق ص:سه جیز است که درهر زمان عزیزوکمیایَند؛وآن،برادری است در راه خدا،وعیالی است صالح اُلفت گیرنده که بی نیاز کنداورا دردین خداوند عزیزوبزرگ،اولاد رشید؛وکسی که یافت این سه تا را،پس به تحقیق دریافته خیردوجهان را ونصیب کاملترازدنیا وآخرت. و بترس ازبرادری که اراده کند تو را برای طمعی یا خوفی یا میلی یا مالی یا خوردن یا نوشیدن ،وبجو برادری با ...

یاد استاد مطالبی که استاد پژمانیان تاکید داشتند در بیان حق وباطل۰باب هشتم از منهج سوم البابُ الثّامِن فِی بَیانِ الحَقّ وًالباطِلباب هشتم دربیان حقّ وباطلترجمۀ اصل فرمان-یعنی فرمود حضرت امام صادق ص: بترس ازخدا،ومی باش هرکجا خواهی واز هر قوم که خواهی؛پس خلافی نیست برای احدی در تقوی. وتقوی،محبوب است نزد جمیع طائفه، ودر آن است جمع شدن هرخیر و رشد،واوست میزان هرعلم وحکمت وبنای همۀ طاعت مقبوله. و پرهیزکاری،چیزی است که شکافته می شودازچشمۀ شناسائی حقّ تعالی؛محتاج میشود برآن هرقِسم از علم وا...

یاد استاد مطالبی که استاد پژمانیان تاکید داشتند در معرفت انبیاء (منهج سوم باب  نهم 9) البابُ التّاسِع فِی مَعرفةِ الاَنبیاءباب نهم درشناسائی انبیاءترجمه اصل فرمان _یعنی فرمود حضرت صادق ص: بدرستی که خدای عزّوجلّ،قدرت داد برپیغمبران خود،ازخزانه های لطف وکرم خود و رحمتش،وآموخت آنها را ازعلوم پنهان خود،و سوا کردآنها را ازهمۀ مردم برای خود؛پس مانند نمی شود برحالات واخلاق ایشان، اَحَدی از مردمان،تماماً؛زیرا که گردانید ایشان را وسیله های دیگرمردمان به سوی خود،و گردانید دوستی وطاعت ایشان را ...

منهج سوم البابُ الخامِس فِی الرّاحَةباب پنجم در راحتترجمۀ اصل فرمان:فرموده حضرت صادق ص -:راحتی نیست مرمؤمن را – درحقیقت جزدرنزد ملاقات خداوند؛وغیرازآن،پس درچهارچیزاست:سکوتی که بشناسی به سبب آن،حال دل خود را وحال نَفس خود را درآنچه واقع شود میان تو ومیان پروردگارت،وخلوتی که نجات یابی به سبب آن،ازآفات زمان درظاهر وباطن،وگرسنگیی که بمیراند شهوت ها را و وسوسه را،وبیداریی که روشن کنی به سبب آن،دل خود را وصاف کنی طبیعت خود را وپاک کنی روح خود را. فرمود حضرت پیغمبر ص :«کسی که صبح کند درمحلّ خود،آسوده با بدن سالم ونزداوباشد غذای روزش،پس گویا اختیارداده شده برای او دنیا،همگی».وگفت وَهَب بن مُنَبّه: درکتاب های اوّلین،نوشته شده: «ای قناعت،عزّت وبی نیازی با توست،نجات یافته کسی که نجات یافته با تو».وگفت ...

بابُ الرّابع فِی الصَّمتباب چهارم درسکوت:ترجمه فارسی اصل فرمان: فرمود حضرت صادق علیه السّلام که:سکوت لباس تحقیق کنندگان است به حقیقت های آنچه پیشی گرفته درازل وخشک شده قلم برآن؛وآن است،کلیدهرراحتی ازدنیا وآخرت ودرآن است رضای خدا، و سَبُکی حساب ،وپاس گناهان وخطاها. بتحقیق گردانیده خدا اوراپرده برنادان وزینت برای دانا، وبا اوست کناره شدن ازهوی وریاضت نفس،وشیرینی عبادت،وزوال سختی دل،وپاکدامنی ومروّت،وسبب زیرکی.پس ببند درِزبان خود را ازآنچه برای تو چاره هست درآن؛خصوصاً وقتی که پیدا نکردی اهلی را برای سخن ویاری کننده درگفتگو برای خدا ودرخدا.وبود ربیع پسر خَثَیم - می نهاد کاغذی درپیش روی خود، پس می نوشت هرچه حرف می زد،پس حساب می کرد با نَفس خود دروقت شام،آنچه را که برخیر او وضرراوست ومی گفت:آه آه ...

البابُ الثّانی فِی العُزَلة باب دوم درعزلت-ترجمۀ اجمالیه اصل فرمان-فرمود حضرت صادق ص که براو باد سلام:صاحب عُزلت قبول حِصار کننده است درمیان حصارالهی،ونگاه داشته خود را بانگاهداری او. پس خوشا حال آن که فرد شده به سبب آن درپنهان وآشکار؛وآن محتاج است بردَه صفت:دانستن حقّ وباطل،ودوست داشتن فقر،واختیار شدّت و زهد، و غنیمت شمردن خلوت،و نظر دراَواخِر،ودیدن تقصیر خود درعبادت باصَرف زحمت و سعی،وترک خودپسندی، و بسیاری ذکر بدون غفلت-زیرا که غفلت،آلت صید شیطان است و اصل هربلاست و سبب هر حجاب،وخالی کردن خَانه ازآنچه احتیاج نیست به سوی آن درآن وقت. گفت حضرت عیسی ص پسر مریم:پنهان کن زبانت را برای تعمیر دل(خانه قلب) خود وبرای وسعت خانۀ خود. بترس از ریاء وزیادتی های معاش خود،شرم دار از خدای خود، و گریه کن ب...

البابُ الثّانی وَالثَلاثُون فِی التّواضُعباب سی ودوم درتواضعترجمۀ اجمالیه اصل فرمان :فرمود حضرت امام صادق علیه السّلام-:تواضع،یعنی فروتنی،اصل وبیخ هرشَرَف گرانمایه ومرتبۀ بلندی است.واگرمی بود ازبرای تواضع لُغَتی که بفهمند آن را خلایق،هرآینه تَنَطُّق می کرد ازحقایق بُطون،آنچه درمَخفیات عاقبت هاست. وتواضع آن است که بوده باشد ازبرای خدا، ودر راه خدا؛وماسوای آن،مکروحیله است.وکسی که تواضع کرد ازبرای خدا،شرافت وبزرگی می دهد حقّ جلّ وعلا اورا بر بسیاری از بندگان خود. وازبرای اهل تواضع،سیما وعلامتی است که می شناسند آن را اهل سماوات ازملائکه،واهل زمین ازگروه معرفت؛وازآن فرموده است خدای عزّوجلّ:«وبراَعراف –که مَوقِفی(=توقفگاه)است میان بهشت وجحیم- مردان چند می باشند که می شناسد هریک ازاهل جنّت و جهنّم ...

البابُ الحادی وَالثلاثون فِی العَفوباب سی ویکم درعفوترجمۀ اجمالیه اصل فرمان:فرمود حضرت امام صادق علیه السّلام:گذشت ازگناه مردم درنزد قدرت،از دأب و عادات مُرسَلین است ومُتَّقین. وترجمۀ عفو آن است که لازم نیاوری برصاحب خود،درآن چیزی که جُرم کرده است بِحَسب ظاهر؛یعنی برروی اونیاوری،یا آنکه فراموش کنی از اصل،آنچه را برخوردی از او درباطن،وزیاد کنی برتمنّیات اواحسانی را. وهرگزنمی یابد به سوی عفو راهی، مگرکسی که بتحقیق،عفو کرده است حقّ تعالی ازاو،وبخشیده است از برای اوآنچه مقدّم است ازگناه او وآنچه مؤَخَّر است، ومُزَیَّن فرموده است او را به کرامت خود وپوشیده است او را از نور بَهاءِ خود یعنی حضرت رسول الله ص –زیرا که عفو وغُفران ، دو صفنتند از صفات خداوند عزّوجلّ که امانت گذارده است این دو را در اسر...

البابُ الرّابِع وَالعِشرُون فِی الوَرَعباب بیست وچهارم در ورعترجمۀ اجمالیّه اصل فرمان: فرمود امام صادق ص علیه السّلام-: ببند درهای اعضایت را ازآنچه برگردد ضرر آن به سوی قلب تو،وببرد ابروی تورا در نزدحقّ تعالی،وبه عقب بیاورد حسرت وندامت را در روز قیامت، ومورث شود حیاءِ از حقّ تعالی را به واسطۀ جُرمی که کرده اند اعضاء وچوارح ازگناهان.و کسی که خواهد قبول ورع نماید،احتیاج دارد به سه اصل؛گذشتن ازلغزش و خطاهای خلق- تماماً-،وترک خطای خود نسبت به خلق، ومساوی شدم مدح وذَمّ اورا. واصل ورع دوام حساب کردن طاعات ومعاصی است باخود،و صدق درگفتگو،وصفاءِ معاملۀ عبد با حقّ تعالی در اِمتثال اَوامِر وتَرکِ مَناهی،وبیرون آمدن ازهرشُبهه درحقّ ومعرفت آن، وترک هرعیب وشَکّی،و مُفارقت کردن تمام هرچیزی که قصد صحیح وحاص...

البابُ الثّانی وَالعِشرُون فِی الاَخذِ وَالعَطاء باب بیست ودوم دراخذ وعطاء ترجمۀ اجمالیّه اصل فرمان: فرمود حضرت امام صادق علیه السّلام-:کسی که بوده باشد گرفتن دنیا محبوبتر به سوی او ازدادن آن،پس آن کس مَغبون است؛به علّت آنکه می بیند نفع بِالفِعل را به سبب غفلت خودزیادترازنفع آینده.وسزاوار است از برای مؤمن هروقت که بگیرد،آنکه بگیرد بحقّ،وهروقت که عطا کند پس عطا در راه حقّ وبه نیّت حقّ وازمال حقّ.پس چه بسیارگیرنده که عطا می کند دین خود را واوشاعر نیست،وچه بسیارعطا کننده ای که مورث می شود نَفس اوغَضَب پروردگار را.ونیست رُتبه درگرفتن ودادن، ولیکن نجات یابنده کسی است که بپرهیزد ازحقّ تعالی درگرفتن ودادن،وتَمَسُّک جوید به رشته های وَرَع.ومردم دراین دوخصلت،خاصّند وعامّ؛پس خاصّ،نظر کند دردقایق وَرَع...

البابُ الثامِن عَشَر فِی العُجبباب هیجده درعُجبترجمه اجمالیّه اصل فرمان:فرمودحضرت امام صادق علیه السّلام:عَحَب وتمام عَجَب ازکسی است که عُجب وخودبینی کند به علم خود،وحال اونمی داند به چه چیزازسعادت وشقاوت ختم می شود ازبرای اواَعمال درنزد موت.پس کسی که عُجب نماید به نَفس وفعل خود، بتحقیق گمراه شده ازطریق رَشاد(=راه راست یافتن) یا ازطریق نیکان، وادّعا کرده است چیزی را که نیست ازبرای او؛و مُدّعی بدون حق داشتن،کاذب است،واگرچه مخفی باشد مُدّعای او.ونیست نصیب وبهره ازبرای عُجب دارنده ازآن چیزکه عُجب می کند به واسطۀ آن، اگرچه طولانی باشد زمان آن.پس بدرستی که اوّل عملی که کرده می شود به شخص مُعجَب (خودپسند وصاحب عجب)،جداکردن مایه وسبب عجب اوست تا آنکه بداند که او عاجز و حقیر است، و شاهد شود برنَفس خ...

البابُ التّاسِع عَشَر فِی الّطمَعباب نوزدهم درطمع ترجمۀ اجمالیّه اصل فرمان:فرمود حضرت امام صادق عَلَیه السّلام:رسیده است به من آنکه سؤال کرده شد(کعب الاَحبار)که ازعُلَماءِ یهود است که:چه چیزاست اَصلَح دردین وچه چیز است فاسدتر کننده؟پس گفت:صلاح دارنده تر، وَرَع وپرهیزکاری است وفساد دارنده تر،طمع از مردم است.پس سؤال کننده گفت:راست گفتی ای کعب . و طمع،شراب شیطان است که سیراب می نماید به دست خود مَرخاصّانش را؛پس کسی که مست شد ازآن شراب ، هوشیار نگردد مگردرعذاب اَلَم دارندۀ حقّ تعالی یا مُجاورت ساقی آن شراب که شیطان است.و اگر نبود درطمع ،غضب الهی مگربه سبب مُعارضۀ دین به دنیا،هرآینه می بود همین قدرهم عظیم، فرموده است خداوندی که عزیزوجلیل گوینده ای است که:«ایشانند آن کسانیکه خریده اند ضلالت ر...

البابُ الحادی عَشَر فی حُسن الخُلقباب یازدهم در حُسن خُلق وکیفیّت تهذیب اخلاقترجمۀ اجمالیۀ اصل فرمان:فرمود امام صادق علیه السّلام :خُلق نیکو،جمال نیکوست دردنیا ونَزاهَت وپاکیزگی است درآخرت وبه خُلق نیکو، کمال دین وتقرُّب است به سوی حقّ تعالی. ونمی باشد حُسن خُلق درهردوست وبرگُزیدۀ حقّ تعالی؛زیرا که خداوند امتناع فرمود آنکه نازل فرماید لطافت و حُسن خُلق رامگردرمَراکِبّ نور بلند جمال پاک خود؛زیرا که آن خصلتی است که آن مُختَصّ است به اهل معرفت حقّ تعالی؛ ونمی داند آنچه در حقیقت حُسن خُلق است مگر خدای عزّوجلّ. فرمود رسول خدا: انگشتر و زینت خَلق درزمان ما حُسن خُلق است. وخُلق نیکو، لطیف ترچیزی است دردین وثقیل تر چیزی است درمیزان.وبدی خُلق،فاسد می سازد عمل را چنان که فاسد می سازد سرکه شیرینی عسل ر...

ادامه باب ذکر-2 پس، فواید ذکر کردن حق ّتعالی انسان را راجع است نه ذات انسان وفواید ذکر کردن انسان، حق ّجلِ وعَلا را نیز راجع به ذات انسان است. وحقّ تعالی منزّه است از ذات انسان چه رسد به افعال واذکار...

بنام خدا هرآن کو غافل از حق یک زمان است در آن دم کافر است اما نهان است اگر آن غافلی پیوسته بودی در اسلام بر وی بسته بودی همچنان که   عوام   را بر  گناهان  شان عقوبت کنند   خواص  ...

باب سوم باب   الرعایه   معنی اصل   فرمان   امام صادق ص فرمود حضرت امام صادق علیه السلام =کسیکه رعایت کند قلبش را از غفلت ،ونفسش را از شهوت ، وعقلش را از جهل پس به تحقیق داخل شده است در دیوان اهل تنبّه وآگاهی....

بنام خدای مهربانباب   الرعایه   ــ شرح تفصیلی کامل بقلم حضرت راز شیرازیبد ان به تحقیق که حضرت امام علیه السلام بیان فرمود در باب اول ، مناهج ثلاثۀ نفسانی و عقلی و قلبی را در سلوک الی الله، که سلوک در من...

باب   الرعایه   ــ  ادامه   شرح تفصیلی بقام حضرت راز شیرازی مثال بدعت، مثال حکم کردن عمر است که در نماز دستها را به بندند، زیرا که اُسرای عجم را پیش او ـ در ایام خلافت ــ آوردند ، آنها دستها را در حضور عمر ب...

ادامهباب   الرعایه   ــ شرح تفصیلی و پس از آنکه آفات و امراض قلب و عقل و نفس و بدن را فرمود و حفظ و رعایت آنها را از این آفات بیان نمود ، می فرماید : منظور از علمی که حضرت رسول (ص) بیان فرموده که وا...